Hotline: 0941068156
Quảng cáo
Tin Nóng

Thế kẹt

09 Tháng Chín 2018 6:40:00 SA

Moitruong24h - Sự chậm trễ của các nước châu Âu trong nỗ lực nhằm cứu vãn thỏa thuận hạt nhân Iran đã khiến nước này không khỏi nghi ngại về khả năng sụp đổ của thỏa thuận. Iran chỉ trích châu Âu về những cố gắng chưa hiệu quả trong việc bù đắp thiệt hại cho Tehran, sau khi Mỹ đơn phương rút khỏi thỏa thuận hạt nhân mà Iran ký với các cường quốc nhóm P5+1 hồi năm 2015. Trong khi đó, những động thái sẵn sàng cho mọi “kịch bản” của Tehran đang khiến quan hệ Mỹ - Iran càng trở nên căng thẳng.

Thỏa thuận hạt nhân Iran có tên Hành động chung toàn diện (JCPOA) bị đe dọa nghiêm trọng, khi đã nhiều tháng trôi qua, châu Âu chưa thể đưa ra biện pháp hiệu quả để ngăn chặn việc Mỹ tái áp đặt các biện pháp trừng phạt Iran. Tehran thể hiện sự không hài lòng khi cho rằng, việc thiếu nỗ lực của châu Âu trong cứu vãn thỏa thuận này sẽ dẫn đến “nhiều hậu quả nghiêm trọng”. Châu Âu không những chẳng thuyết phục được Mỹ mà còn đề xuất yêu cầu thương thuyết bổ sung về các vấn đề như tên lửa, điều mà Iran khó chấp thuận. Tehran luôn khẳng định, kế hoạch phát triển tên lửa không liên quan thỏa thuận hạt nhân được ký với các cường quốc và chương trình tên lửa là vấn đề không thể thương lượng theo yêu cầu của Mỹ và các nước châu Âu. Giáo chủ Jannati, người theo đường lối bảo thủ chống phương Tây mạnh mẽ, đứng đầu một hội đồng có tầm ảnh hưởng lớn ở Iran, nêu rõ, EU tuyên bố sẽ không bỏ rơi thỏa thuận hạt nhân, song trên thực tế, việc đề xuất một cuộc thảo luận về tên lửa và vai trò của Iran trong các cuộc xung đột ở khu vực cho thấy, liên minh này đang không theo đuổi một hướng đi thích hợp.

Thực tế châu Âu đã ở thế mắc kẹt khi một bên là những lợi ích kinh tế và an ninh do JCPOA đem lại, một bên là mối quan hệ cần thiết với Mỹ. Mặc dù châu Âu đã tuyên bố viện trợ Iran 18 triệu euro nhằm bù đắp những thiệt hại sau khi Mỹ rút khỏi JCPOA như cam kết trong thỏa thuận, song mọi nỗ lực chưa đủ để ngăn chặn các động thái từ Washington có thể dẫn tới sự sụp đổ hoàn toàn của thỏa thuận hạt nhân Iran. Iran khó có thể trông chờ nhiều khi Đại diện cấp cao về an ninh và chính sách đối ngoại của EU F.Mogherini từng thừa nhận, quan hệ với Mỹ vẫn là trụ cột trong chính sách ngoại giao của EU và là mối quan hệ đối tác và hữu nghị thân thiết nhất, sẽ không bao giờ thay đổi. Dù thừa nhận hai bên tồn tại những khác biệt, nhưng theo bà Mogherini, quan hệ hợp tác song phương giữa Mỹ và EU vẫn tiếp tục duy trì “một cách tuyệt vời”.

Nhằm thể hiện “bản lĩnh” của mình, Iran tiếp tục áp dụng các chính sách cứng rắn trước sức ép của Mỹ. Tổng thống Iran H.Rouhani tuyên bố, thỏa thuận hạt nhân không phải là lựa chọn duy nhất và nước này sẽ tiếp tục xuất khẩu dầu thô bằng mọi cách, bất chấp những nỗ lực của Mỹ nhằm ngăn cản việc này thông qua các lệnh trừng phạt. Ông khẳng định, dầu mỏ nằm ở tiền tuyến đối đầu và kháng cự. Với các lệnh trừng phạt sẽ được nối lại vào tháng 11 tới, Mỹ muốn giảm hoạt động xuất khẩu dầu của Iran xuống con số không. Trong khi đó, về quân sự, Thứ trưởng Quốc phòng Iran M.Ahadi cho biết, nước này đang lên kế hoạch tăng cường năng lực tên lửa đạn đạo và hành trình, cũng như mua các máy bay chiến đấu và tàu ngầm thế hệ mới. Những động thái này của Tehran nhằm gửi đi thông điệp rằng, các lệnh trừng phạt của quốc tế không thể kìm hãm sự phát triển của ngành công nghiệp vũ khí Iran, cũng như Tehran muốn thể hiện sức mạnh răn đe của quốc gia Hồi giáo.

Tổng thống Mỹ D.Trump mới đây để ngỏ khả năng gặp người đồng cấp Iran H.Rouhani bên lề kỳ họp sắp tới của Đại hội đồng Liên hợp quốc diễn ra tại New York. Trong một cuộc họp báo tại Phòng Bầu dục ở Nhà trắng, trả lời câu hỏi về khả năng diễn ra cuộc gặp trực tiếp giữa hai nhà lãnh đạo Mỹ và Iran vào cuối tháng này, Tổng thống D.Trump nhấn mạnh: “Mọi việc đều có thể xảy ra. Chúng ta sẽ xem điều gì xảy ra với Iran. Liệu họ có muốn đàm phán hay không. Điều đó tùy thuộc vào họ, chứ không phải vào tôi”.

Theo kế hoạch, Tổng thống Mỹ D.Trump sẽ chủ trì cuộc họp của Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc về Iran vào ngày 26-9 tới, trong khuôn khổ kỳ họp thường niên của các nhà lãnh đạo thế giới tại New York. Với việc Washington đang nắm giữ chức Chủ tịch luân phiên Hội đồng Bảo an, cuộc họp này được cho là diễn đàn để Mỹ có thể gia tăng gây sức ép đối với Iran. Tuy nhiên, với một “đối thủ” cứng rắn như Iran, không loại trừ sẽ có những động thái “ăn miếng trả miếng” như đã từng xảy ra trong quan hệ giữa hai quốc gia có lịch sử đối đầu.

 

 

 

 

 

 

Đức An/Nhandan

  • Thích và chia sẻ bài viết:

Bình luân