Hotline: 0941068156
Quảng cáo
Tin Nóng

Nguy cơ trở về “vạch xuất phát”

02 Tháng Bảy 2018 6:24:00 SA

Moitruong24h - Mỹ đang tăng cường sức ép đối với Iran sau khi Tổng thống D.Trump quyết định rút khỏi thỏa thuận hạt nhân mang tên Kế hoạch hành động chung toàn diện (JCPOA).

Các nước châu Âu đứng trước sự lựa chọn khó khăn khi vừa muốn “cứu” thỏa thuận lịch sử, song không muốn làm tổn hại quan hệ lợi ích với Mỹ. Những động thái về khả năng tăng cường năng lực làm giàu urani của Tehran như một câu trả lời cứng rắn của Iran trước áp lực từ Mỹ.

Chính quyền Tổng thống Mỹ D.Trump đang thực hiện những bước đi thể hiện chính sách cứng rắn hơn nhằm vào Iran khi Washington tìm cách cô lập kinh tế, chính trị đối với Tehran. Một quan chức Mỹ mới đây cảnh báo, tất cả các nước cần ngừng nhập khẩu dầu mỏ từ Iran nếu không muốn phải đối mặt sự trừng phạt của Mỹ. Việc gia tăng sức ép đối với Tehran là một trong những ưu tiên hàng đầu của chính quyền Washington, nhằm thực hiện chính sách bảo vệ an ninh quốc gia.

Nhiều công ty châu Âu, tập đoàn đa quốc gia buộc phải lựa chọn giữa công việc làm ăn vừa mới khởi phát ở Iran hay quan hệ làm ăn lâu dài với các đối tác ở Mỹ. Các nhà nhập khẩu dầu thô của Iran trước đó kỳ vọng Mỹ sẽ kéo dài thời gian để các nước giảm dần lượng dầu nhập khẩu, tuy nhiên, chính quyền Mỹ không có kế hoạch ngừng cấm vận Iran mà lại yêu cầu các nước xuất khẩu dầu mỏ ở Trung Đông bảo đảm nguồn cung cho các thị trường quốc tế trong thời gian tới.

Các nước châu Âu nhiều lần đưa ra cam kết sẽ nỗ lực “cứu” thỏa thuận hạt nhân Iran dù không có sự tham gia của Mỹ. Tuy nhiên, một nhân tố quan trọng như Mỹ không tham gia thỏa thuận sẽ khiến các cường quốc châu Âu khó có thể thực hiện lời hứa. Dù luôn tuyên bố sẽ sớm đưa ra gói giải pháp bảo vệ những lợi ích của Iran trong JCPOA, song một tháng trôi qua, châu Âu vẫn chưa tìm được những điều khoản vừa đáp ứng yêu cầu của Iran vừa bảo đảm lợi ích kinh tế và tránh cho các công ty châu Âu khỏi lệnh trừng phạt của Mỹ. Ba quốc gia châu Âu tham gia ký JCPOA là Anh, Pháp và Đức, cùng với Liên hiệp châu Âu (EU) đã cam kết cung cấp một gói các bước đi thiết thực để đáp ứng các yêu cầu của Iran, trong đó có vấn đề mua bán dầu mỏ, vận tải và thanh toán tiền mua dầu mỏ.

Trong khi đó, dù các biện pháp trừng phạt mới của Mỹ gây ảnh hưởng không nhỏ tới đời sống kinh tế-xã hội ở Iran, song quốc gia Hồi giáo vẫn kiên quyết bác bỏ đối thoại với Mỹ về các điều khoản mới của thỏa thuận hạt nhân. Người phát ngôn Tổ chức Năng lượng nguyên tử Iran (AEOI) B.Kamalvandi thúc giục châu Âu quyết định vấn đề duy trì thỏa thuận hạt nhân vào cuối tháng 6 này, và cảnh báo rằng Iran đã chuẩn bị nối lại các hoạt động hạt nhân với tốc độ lớn hơn, nhằm bù đắp cho khoảng thời gian mà họ thực hiện cam kết hạn chế chương trình hạt nhân.

AEOI còn cho biết, Iran đã khởi động lại một nhà máy hạt nhân đã dừng hoạt động chín năm qua. Một nhà máy sản xuất UF6 (urani hexafluoride), nguyên liệu để cung cấp cho các máy ly tâm làm giàu urani cũng đã được khởi động lại. Có thể nói, động thái này là câu trả lời rõ ràng của Iran rằng họ không khoan nhượng trước những đòi hỏi thay đổi thỏa thuận hạt nhân từ phía Mỹ.

Thỏa thuận hạt nhân Iran đã giúp làm giảm quan ngại của phương Tây về các hoạt động làm giàu urani của Tehran. Tuy nhiên, việc Mỹ gia tăng sức ép thông qua các biện pháp trừng phạt kinh tế đã dẫn tới khả năng Iran nối lại các hoạt động hạt nhân với tốc độ lớn hơn. “Hồ sơ hạt nhân” Iran có nguy cơ trở lại vạch xuất phát, những nỗ lực đàm phán và ngoại giao liên quan JCPOA đang đứng trước viễn cảnh bị “đổ xuống sông xuống bể”. Tình hình địa - chính trị ở khu vực Trung Đông có thể tăng nhiệt trở lại nếu không có một giải pháp nào cứu vãn thỏa thuận lịch sử.

 

 

 

 

 

 

Mỹ Anh/Nhandan

  • Thích và chia sẻ bài viết:

Bình luân